Honderd jaar collectie

Wat bewaart het museum van het dagelijks leven en waarom? Al honderd jaar lang verzamelt Huis van Alijn objecten die vertellen hoe mensen leven, wonen, vieren, zorgen, liefhebben en ontspannen. Grote verhalen én kleine gewoontes. Alledaagse dingen die samen een bijzonder collectieverhaal vormen. In 2026 viert het museum een mijlpaal: 100 jaar collectie, een eeuw lang verzamelen, bewaren en delen.

websiteheader_100j

Van volkskunde tot (t)huis van iedereen

De oorsprong van de collectie ligt in 1926. Op 2 mei van dat jaar wordt de Koninklijke Bond der Oost‑Vlaamse Volkskundigen (KBOV) opgericht, toen nog onder de naam Bond van Oostvlaamsche Folkloristen. Hun doel is helder: “de studie der folklore bevorderen”. Dat doen ze door een collectie aan te leggen, een bibliotheek uit te bouwen, tentoonstellingen te organiseren en het tijdschrift Oostvlaamsche Zanten uit te geven.

Vanaf 1932 krijgt de collectie een vaste plek in het Folkloremuseum in het Caermersklooster. In 1962 verhuizen de objecten naar de Kraanlei, waar de stad Gent het gebouw grondig renoveert. Het museum heet voortaan Museum voor Volkskunde. In 2000 volgt een nieuwe naam – Huis van Alijn – én een nieuwe blik. De focus verruimt: niet langer enkel Oost‑Vlaanderen, maar heel Vlaanderen. Niet alleen het verleden, maar ook het dagelijkse leven van vandaag.

De collectie groeit uit tot een levend geheel dat niet reageert tegen het ‘moderne leven’, maar er middenin staat. Huis van Alijn wordt een (t)huis van iedereen: een plek waar dagelijkse cultuur wordt verzameld als aanleiding tot ontmoeting, herkenning en reflectie.

Klossenwinder-van-hout


Een collectie van meer dan 100.000 verhalen

Het eerste geregistreerde object is bescheiden: een houten klossenwinder, gebruikt om garen op klossen te winden voor kantwerk. In de beginjaren verzamelt de KBOV vooral objecten die getuigen van wat dreigt te verdwijnen uit het stadsleven: volkse kunst, gebruiken, geloof en overleveringen. Objecten die, zoals voormalig voorzitter Paul De Keyser het omschrijft, “de geest van het verleden leren aanvoelen”.

Vandaag kijkt de collectie anders. Ze onderzoekt hoe mensen leven in al hun diversiteit, vanaf het einde van de 19e eeuw tot nu. Opgroeien, zorgen, vieren, ontspannen, consumeren: de collectie documenteert verandering én continuïteit. Met meer dan 100.000 objecten, aangevuld met foto’s, films en digitale items, vormt ze geen eindpunt maar een beginpunt voor gesprek.

De collectie groeit vooral dankzij schenkingen. Die komen spontaan binnen, maar ook via gerichte oproepen rond tentoonstellingen. Zo verzamelt Huis van Alijn vakantiekiekjes, trouwfoto’s of beelden van het uitgaansleven. Af en toe worden schenkingen aangevuld met aankopen, zoals de unieke circuscollectie met kostuums en attributen van Belgische circusartiesten – een bewuste keuze om waardevol erfgoed in Vlaanderen te houden.

Een deel van de collectie is permanent te zien in het museum. De rest wordt zorgvuldig bewaard en ingezet voor tijdelijke tentoonstellingen, bruiklenen, onderwijs en welzijnsprojecten. Wie dieper wil graven, kan de collectie na afspraak raadplegen in Studio Alijn, het kenniscentrum bij het museum. Een brede selectie is ook online ontsloten op de collectiepagina van Huis van Alijn, en via Erfgoedinzicht en Het Archief.

De collectie van morgen

Een collectie voorbereiden op de toekomst vraagt zorg en keuzes. Huis van Alijn investeert in duurzame conservatie, ecologische opslag en doordachte selectie. Digitalisering speelt daarbij een steeds grotere rol. Samen met erfgoedpartners zoekt het museum naar manieren om digitale cultuur duurzaam te bewaren en toegankelijk te maken.

Ook de samenleving verandert. Via participatieve projecten en samenwerkingen werkt Huis van Alijn aan een collectie die de superdiverse realiteit weerspiegelt. Het museum onderzoekt lacunes, benoemt gevoeligheden en zet in op gedeeld eigenaarschap met gemeenschappen.

De collectie reikt bovendien verder dan depot en vitrine. De collectiebibliotheek bevat objecten die mogen worden vastgenomen en ingezet voor gesprekken in scholen en groepen. Zo blijft de collectie doen waar ze al honderd jaar voor staat: mensen verbinden, bevragen en uitnodigen om samen na te denken.

Meer weten over de collectie?

BEZOEK STUDIO ALIJN

Kenniscentrum over het erfgoed van het dagelijks leven

Studio Alijn is te bezoeken na afspraak tijdens weekdagen
van 10:00 tot 17:00 via studio@huisvanalijn.be of
T 09 235 38 00. 

Adres Studio Alijn
Kraanlei 69, 9000 Gent

img_8374_web_c_michiel_devijver_666a0a26dcbd26b80e6ed14b26532644

Blijf op de hoogte

Volg het nieuws en de verhalen van het Huis van Alijn.

Schrijf je in op de nieuwsbrief